Fructus Piperis nigri – owoc pieprzu czarnego /Pepper black/ pozyskiwany z gatunku Piper nigrum Linne (rodzina Piperaceae), zawiera olejek eteryczny (volatile oil) 2-4% i alkaloidy: piperine 5-9%, piperidine, piperettine, piperyline, piperolein A, B, piperanine; flawonole (kaempferol, rhamnetin, quercetin).

Olejek z pieprzu jest bogaty w monoterpeny (monoterpenes) 70-80% (najważniejsze to alfa-t***ene, alfa-pinene, camphene, sabinene, beta-pinene, myrcene, 3-carene, limonene, beta-phellandrene) i seskwiterpeny (sesquiterpenes) 20-30% (np. beta-caryophyllene, beta-bisabolene, beta-farnesene, ar-curcumene, humulene, alfa-selinene, beta-selinene, beta-elemene, alfa-cubebene, alfa-copaene).

Wyciągi z pieprzu wpływają immunostymulująco, podobnie jak kapsaicyna i olejek kubebowy, poprzez stymulowanie systemu MALT i GALT.
→ Tkanka MALT warunkuje system obronny dla błon śluzowych organizmu ssaków.
→ GALT – tkanka limfatyczna związana z jelitami, chroniąca błony śluzowe przewodu pokarmowego.

Pobudzają również wydzielanie enzymów proteolitycznych, kwasu solnego, zwiększają przyswajanie białek i aminokwasów.
Wywierają działanie fitoncydowe (antybakteryjne i fungistatyczne).
Ograniczają powstawanie amin i siarkowodoru w jelicie grubym, zapobiegając wzdęciom i procesom gnilnym w masie kałowej. Zapobiegają atonii jelit. Wzmagają apetyt.


Nalewka pieprzowa 1:5 na etanolu 50-60% wcierana w skórę działa rozgrzewająco, poprawia krążenie krwi skórne, usprawnia wymianę metaboliczną, co może być wykorzystywane przy zaburzeniach krążenia obwodowego, przy zespole zimnych dłoni i stóp, i w chorobach reumatycznych.
Nalewka na owocach (owoce przed zalaniem rozdrobnić!) pieprzu może być wcierana w skórę owłosioną dla poprawy ukrwienia cebulek włosowych, co jest szczególnie ważne przy łysieniu na tle zaburzeń troficznych.

W fitoterapii pieprz uznawany jest za środek napotny, poprawiający trawienie i apetyt, moczopędny i pobudzający ogólnie.
Istnieją doniesienia o lipolitycznych (wspomagających utratę tkanki tłuszczowej) właściwościach pieprzu, a jednocześnie zapobiegających utracie masy mięśniowej, a nawet wzmagające przyrost masy mięśni.
Zewnętrznie używany jako środek rozgrzewający i poprawiający krążenie.

W medycynie sportowej pseudoalkaloidy (piperyna, piperamina, piperylina, chawicyna) oraz kwas piperynowy, pinen, felandren, sabinen, zawarte w standaryzowanym ekstrakcie z owoców pieprzu czarnego zwiększają tolerancję przewodu pokarmowego na wysokoskoncentrowane odżywki białkowe i mineralno-witaminowe. Stymulują układ odpornościowy, w tym również GALT (układ immunologiczny układu pokarmowego). Zwiększają uwalnianie enzymów proteolitycznych. Podnoszą kwasowość soku żołądkowego, ułatwiając trawienie białek. Związki piperynowe zwiększają ukrwienie przewodu pokarmowego w trakcie trawienia, co ułatwia przenikanie składników pokarmowych z jelit do krwi i limfy. Regulują wypróżnienia. Pośrednio zwiększają syntezę białka strukturalnego mięśni. Poprawiają krążenie krwi. Pseudoalkaloidy piperynowe zwiększają odporność na bodźce bólowe, przyśpieszają eliminację kwasu mlekowego z mięśni, podnoszą tonus mięśni, wzmagają koncentrację i pogłębiają gotowość psychiczną do dużego wysiłku fizycznego.

PIPERYNA
Piperyna to alkaloid piperydynowy pieprzu czarnego – Piper nigrum Linne, z rodziny pieprzowatych – Piperaceae. Suchy owoc pieprzu czarnego – Fructus Piperis nigri zawiera od 5,2 do 13,3% piperyny i od 1 do 2,3% olejku eterycznego. Wg Bauer’a i Hilger’a owoc pieprzu zawiera od 5,5 do 7,8% piperyny. W owocach tych zawarta jest również alkaloidowa chawicyna, skrobia 32-36%, żywica, barwniki ok. 12,5%.
Olejek z owoców pieprzu zasobny jest w felandren, kariofilen, cytral, pinen i limonen. Chawicyny jest ok. 1%. Tłuszcz – ok. 8%.

W wielu suplementach umieszczana jest piperyna.
Kilka lat zajmowałem się wpływem piperyny na organizm człowieka i zwierząt hodowlanych.
Piperyna niewątpliwie wzmaga wydzielanie soków trawiennych (żołądkowego, trzustkowego, jelitowego), poprawia strawność pokarmu, jego wykorzystanie.
Równocześnie pobudza wydzielanie noradrenaliny i adrenaliny w zakończeniach nerwów sympatycznych (współczulnych), podnosi stężenie cyklicznego adenozynomonofosforanu cAMP, poprzez hamowanie aktywności fosfodiesterazy. Wzmaga wchłanianie leków i witamin.

Wyciągi z pieprzu czarnego zwiększają tolerancję przewodu pokarmowego na wysokoskoncentrowane odżywki białkowe i mineralno-witaminowe.
Stymulują układ odpornościowy, w tym również GALT (układ immunologiczny układu pokarmowego).
Zwiększają uwalnianie enzymów proteolitycznych.
Podnoszą kwasowość soku żołądkowego, ułatwiając trawienie białek. Związki piperynowe zwiększają ukrwienie przewodu pokarmowego w trakcie trawienia, co ułatwia przenikanie składników pokarmowych z jelit do krwi i limfy. Regulują wypróżnienia.
Pośrednio zwiększają syntezę białka strukturalnego mięśni.
Poprawiają krążenie krwi.
Pseudoalkaloidy piperynowe zwiększają odporność na bodźce bólowe, przyśpieszają eliminację kwasu mlekowego z mięśni, podnoszą tonus mięśni, wzmagają koncentrację i pogłębiają gotowość psychiczną do dużego wysiłku fizycznego.

Co ciekawe, u zwierząt piperyna powoduje wzrost masy ciała (od 4 do 7%), ale dotyczy to głównie tkanki mięsnej, a nie tłuszczowej. Piperyna bowiem wzmaga lipolizę przez receptory adrenergiczne, czyli utlenianie tkanki tłuszczowej. Podnosi temperaturę ciała, wzmaga metabolizm, ale równocześnie podnosi anabolizm białek (przyswajanie białek, budowę tkanki łącznej właściwej i mięśniowej poprzecznie prążkowanej).
U zwierząt otrzymujących pieprz czarny lub płynne i suche wyciągi z owoców pieprzu spostrzega się wyższą zdrowotność i odporność na infekcje. Mięso jest twardsze, o bardziej zarysowanej strukturze włókienkowej i wyższej zawartości glikogenu.

Zatem logiczne i uzasadnione jest podawanie piperyny sportowcom i ludziom wykonującym spory wysiłek fizyczny i psychiczny oraz paradoksalnie prowadzącym siedzący tryb życia ze skłonnościami do tycia. Preparaty piperynowe są przydatne w terapii odchudzającej i podnoszącej wydolność fizyczną oraz psychiczną.
Doskonale sprawdzają się w połączeniu z fitosterolami, Bitter Melon (Momordica charantia), z glonami (listownica, morszczyn), z sinicami (Spirulina) oraz z chromem, karnityną, forskoliną (z ziela pokrzywki ozdobnej), przęślą (Ephedra), kofeiną, teobrominą i synefryną.
Nie należy piperyny łączyć z inhibitorami lipazy (np. z preparatem Alli), bowiem dochodzi do silnej niestrawności i biegunki, a nawet ostrego zapalenia jelit.

Dawki piperyny: 5-10 mg 1-2 razy dziennie przez 3 miesiące; potem przerwa 1-2 miesiące i leczenie wznowić.

W obrocie handlowym są liczne preparaty zawierające wyciąg z owoców pieprzu standaryzowany na zawartość piperyny (50-90%, rzadziej 95%) oraz czystą piperynę.

źródło: dr. H.Różański